پروازی که تاریخ هوانوردی نظامی جهان را تغییر داد

گروه دفاعی امنیتی دفاع‌پرس‌ـ مهدی شهرودی؛ روایت پیشرو بر اساس یک رویداد واقعی شکل گرفته است؛ اتفاقی که در خلال جنگ تحمیلی سوم در پایگاه هوایی شهید لشگری مهرآباد رخ داد. یک فروند جنگنده میگ-۲۹ پس از بازآماد سنگین، در اوج حساسیت نبرد، بدون سپری‌کردن هیچ‌یک از تست‌های زمینی و هوایی مرسوم، مستقیم به عملیات رزمی رفت و تا امروز هیچ ایرادی بر آن ثبت نشده است. این اتفاق نه‌تنها در ایران، بلکه در کل تاریخ هوانوردی نظامی دنیا بی‌سابقه است.

هواپیمایی که از بازآماد سنگین بازگشت

اواخر اسفندماه سال گذشته بود و آسمان مهرآباد رنگ دود و دلهره داشت. در آشیانه مرکز تعمیرات نیروی هوایی ارتش، درِ سالن باز شد و میگ-۲۹ با بدنه‌ای تازه‌رنگ از خط بازآماد بیرون آمد. بدنه برق می‌زد، اما هیچ‌کس لبخند نمی‌زد؛ زیرا همه می‌دانستند که این جنگنده باید بدون هیچ تستی به نبردی واقعی برود.

تصمیم سخت فرمانده

فرمانده پایگاه با قدم‌های محکم آمد و خطاب به خلبانان و تیم فنی، گفت: «این هواپیما تازه از اورهال (بازآماد) سنگین برگشته. طبق آیین‌نامه، باید هفته‌ها تست باند، موتورگردانی، پرواز ارتفاع پایین و ارتفاع بالا انجام بشه. اما شرایط جنگ به ما این اجازه رو نمی‌ده. هر کسی احساس می‌کنه آماده نیست، همین الان بگه؛ هواپیما می‌ره برای تست‌های کامل و ما با گزینه‌های دیگه عملیات رو ادامه می‌دیم.»

تیم فنی «میگ-۲۹» در گوشه آشیانه درباره خطرات پرواز بدون تست صحبت می‌کردند، در گوشه آشیانه، سرگرد «کاظمی» مسئول بازآماد جنگنده و سایر نیروهای فنی دور هم جمع شده بودند. «مهدوی»، مکانیک ارشد، آچار را روی میز گذاشت گفت: «من موتور رو تست کردم، همه چیز در حد استاندارد بود. ولی استاندارد روی زمین با آسمون و زمان جنگ فرق داره.»

کاظمی نگاهش کرد و گفت: «یعنی چی؟ می‌گی نره؟»

مهدوی گفت: «می‌گم اگر بره، ما باید هر لحظه آماده باشیم. این هواپیما هر اتفاقی براش بیفته مسئولیتش با ماست، ما به کار خودمون ایمان داریم، مطمئنم خدا هم بهمون کمک می‌کنه، برای پرواز ایمن این هواپیما کلی نذر و نیاز کردم.»

خلبانان داوطلب تصمیم تاریخی گرفتند

در راهروی منتهی به اتاق آماده‌باش، سه خلبان ایستاده بودند. سرهنگ «نوری» که سابقه بیشتری داشت، گفت: «من با هواپیمای تازه اورهال‌شده و بدون تست پرواز نکردم. ولی این جنگ، جنگ انتخاب‌های راحت نیست.»

سرگرد «احمدی» که جوان‌تر بود، لبخند کجی زد و گفت: «توکل ما به خداست، نه به چک‌لیست. من می‌رم و سروان «فرهادی» فقط سر تکان داد و گفت: اگر ما نریم، فردا دشمن بالای سر شهر ماست.»

فرمانده پایگاه با اقتدار فرمان پرواز را صادر کرد و مسئولیتش را پذیرفت. او خطاب به خلبان‌ها گفت: «شما سه نفر داوطلبید؟»؛ نوری جلو آمد و گفت: «من پرواز اول رو می‌رم. اگر سالم برگشتم ان‌شاءالله، بقیه هم می‌رن.»؛ مهدوی از پشت سر صدا زد و گفت: «موشک‌ها رو زیرش نصب می‌کنیم. نوری جان، فقط یک قول بده، سالم برگرد.»؛ نوری خندید و گفت: «این قول رو نمی‌تونم بدم. اما قول می‌دم تا آخرین لحظه بجنگم.»

میگ-۲۹ بدون هیچ تستی برخاست و دشمن را از پایتخت دور کرد

موشک‌ها زیر بال نشستند. نوری سوار شد، کابین بسته شد، و میگ-۲۹ بدون هیچ تست پروازی، از زمین برخاست. برج مراقبت ساکت بود. همه نفس‌ها در سینه حبس شده بود. نوری در ارتفاع بالا که قرار گرفت، مانور سنگینی اجرا کرد و با یک حرکت سخت و نفس‌گیر پشت سر جنگنده دشمن حاضر شد، این کار برای تست جنگنده بعد از بازآماد نبود، بلکه برای نبردی واقعی با دشمن بی‌رحم بود. جنگنده دشمن را که فراری داد، چند پهپاد دشمن در رادارش ظاهر شد. چند شلیک موفق انجام و آسمان از وجود این مزاحم‌ها پاک شد.

ثبت معجزه‌ای در تاریخ هوانوردی

هواپیما نشست. مهدوی با تیم فنی دویدند سمت «میگ۲۹». او چک‌لیست را باز کرد، اما خلبان هواپیما گفت: «هیچ ایرادی نداره. برو چک کن، ولی من چیزی مشاهده نکردم.»؛ مهدوی باور نمی‌کرد. موتور، هیدرولیک، آویونیک، همه سالم. نه یک نشتی، نه یک خطا! کاظمی زیر لب گفت: «این دیگه شاهکار مهندسی نیست، یک معجزه است.»

جدای از این اتفاق منحصر‌به‌فرد، باید به خلبانانی که با تکیه بر ایمان و جسارتی باورنکردنی با این جنگنده پرواز عملیاتی انجام دادند، درود فرستاد؛ آنان کاری کردند که هیچ خلبانی در هیچ کجای این کره خاکی جرأت و جسارت انجام آن را نداشت. ماه‌ها از این اتفاق گذشته. همان میگ-۲۹ هنوز در خدمت است. خلبانانی که با آن پرواز کرده‌اند، همه یک به یک مورد متفق‌القول هستند که این هواپیما هیچ‌وقت و در هیچ عملیاتی، ما را زمین‌گیر نکرد. فرمانده پایگاه در صحبت‌هایش گفت: «ما آن روز فقط یک هواپیما را به آسمان نفرستادیم؛ ایمان را فرستادیم و ایمان، هرگز سقوط نمی‌کند.»